چکیده فارسی

کتاب راهنمای گام‌به‌گام کدگذاری داده‌های کیفی (A Step-by-Step Guide to Qualitative Data Coding) نوشته فیلیپ آدو (Philip Adu)، راهنمایی جامع و کاربردی برای پژوهشگران، دانشجویان و استادانی است که از روش‌های پژوهش کیفی استفاده می‌کنند و قصد دارند داده‌های حاصل از مصاحبه، مشاهده، اسناد و سایر منابع کیفی را به‌صورت نظام‌مند تحلیل کنند. نویسنده با زبانی روان، فرایند کدگذاری داده‌ها را از مرحله آماده‌سازی داده‌ها تا استخراج مضامین، الگوها و تفسیر نهایی نتایج به‌صورت گام‌به‌گام تشریح می‌کند.

این کتاب ضمن معرفی مبانی نظری تحلیل داده‌های کیفی، انواع کدگذاری شامل کدگذاری اولیه، کدگذاری متمرکز، کدگذاری محوری، کدگذاری الگو و سایر روش‌های رایج را توضیح داده و نحوه انتخاب روش مناسب را بر اساس رویکردهای مختلف پژوهش کیفی مانند نظریه داده‌بنیاد، پدیدارشناسی، مطالعه موردی، قوم‌نگاری و تحلیل روایی بیان می‌کند. همچنین با ارائه مثال‌های واقعی، تمرین‌های عملی و راهنمای استفاده از نرم‌افزارهای تحلیل داده‌های کیفی، به پژوهشگران کمک می‌کند تا داده‌های خام را به مفاهیم، مقوله‌ها و مضامین معنادار تبدیل کنند.

نویسنده علاوه بر تشریح مراحل فنی کدگذاری، به موضوعاتی مانند اطمینان‌پذیری و اعتبار تحلیل، مدیریت حجم بالای داده‌ها، کاهش سوگیری پژوهشگر، مستندسازی فرایند تحلیل و ارائه شفاف یافته‌ها نیز توجه ویژه‌ای دارد. این اثر یکی از منابع ارزشمند در حوزه روش تحقیق کیفی محسوب می‌شود و برای دانشجویان و پژوهشگران علوم تربیتی، علوم اجتماعی، روان‌شناسی، مدیریت، سلامت، علوم سیاسی و سایر رشته‌هایی که از روش‌های کیفی بهره می‌برند، منبعی کاربردی و آموزشی به شمار می‌آید.

English Abstract

A Step-by-Step Guide to Qualitative Data Coding by Philip Adu is a practical and comprehensive guide designed for students, researchers, and academics who conduct qualitative research and seek a systematic approach to analyzing qualitative data. The book provides a clear, step-by-step explanation of the coding process, guiding readers from data preparation and initial coding to theme development, pattern recognition, and interpretation of research findings.

The author introduces the theoretical foundations of qualitative data analysis while explaining various coding techniques, including initial coding, focused coding, axial coding, pattern coding, and other widely used approaches. The book also demonstrates how coding strategies should be selected according to different qualitative research methodologies such as grounded theory, phenomenology, case study research, ethnography, and narrative inquiry. Through practical examples, real-world illustrations, and hands-on exercises, readers learn how to transform raw qualitative data into meaningful concepts, categories, and themes.

Beyond the technical aspects of coding, Adu addresses essential issues such as ensuring trustworthiness and credibility, managing large qualitative datasets, minimizing researcher bias, maintaining an audit trail, and effectively presenting qualitative findings. The book also discusses the use of qualitative data analysis software as a tool to support rigorous analysis. Combining methodological rigor with practical guidance, this work serves as an essential resource for researchers in education, social sciences, psychology, health sciences, management, political science, and other disciplines employing qualitative research methods.

Access in Digital Library